El Bileğinden Koroner Anjiyografi
Koroner anjiyografi, ilaçlı balon ve stent yerleştirme işleminde el bileği damarının kullanılması, işlem sonrasında istenmeyen komplikasyonların azalmasını sağlayan bir yöntemdir. Kanamanın çok kolay kontrol altına alınması, hastalar işlemden sonra gündelik hayatına hızlı bir şekilde dönmesi ve hastalara güvenli bir konfor sağlanması en önemli avantajıdır.
El bileğinden anjiyo nasıl uygulanır? Riski var mıdır?
El bileğinden yapılan koroner anjiyografi işleminde kişinin cilt altı lokal anestezik madde uyuşturulur. Kesi çok küçük olduğu için hasta ağrı hissetmez. İşlem çok küçük bir kesiden yapılır ve işlemden sonra çok küçük bir iz kalabilir.
Bilekten yapılan anjiyoda giriş yeriyle ilgili komplikasyon riski yüzde 1’in altındadır. Deneyimli ekip tarafından yapılan işlemlerde bu oran daha da düşmektedir.
El bileğinden anjiyo sırasında kalp damar tıkanıklığı tespit edilirse stent hemen takılabilir mi?
Hayatı etkileyecek kritik bir darlık varsa, balon ve stent ile açılmaya uygunsa; o zaman stent tedavisi ile aynı anda tedavi edilebilir. Örneğin; kalp krizi geçiren hastalara veya hiçbir şey olmamasına rağmen anjiyoda çok kritik olduğu görülen vakalara aynı anda stent takılabilir. Anjiyo yapar gibi aynı yöntemle, aynı yoldan, aynı gün ve aynı seansta uygulanabilir. Eğer o kritik darlık kolayca açılmıyorsa öncesinde hazırlık yapılarak, stent takmak tercih edilebilir.
Bilekten anjiyo sonrasında iyileşme süresi ne kadar sürer?
El bileğinden anjiyo yapılan hasta, işlemden 2-4 saat sonra doktoru uygun görürse evine yürüyerek dönebiliyor. Gündelik yaşamında kolunu zorlamayacak her şeyi yapabiliyor. Zorunlu olmadığı sürece bandaj çıkarılmadan banyo yapılması ise önerilmiyor. Anjiyo nedeniyle özel olarak uygulanması gereken bir beslenme rejimi yok ancak anjiyonun sonucuyla ilgili yapılması gerekenler var; eğer damarlarda tıkanıklık söz konusu ise kalp koruma diyeti denilen kolesterolü düşük, az tuzlu, katı yağdan uzak, sebze - meyve ağırlıklı bir beslenme rejimi uygulanması gerekiyor. Ama sonuçlar normal ve kolesterol de yüksek değil ise özel bir diyet önerilmiyor. İşlemden sonra kişilerin bol su içmeleri önemli çünkü bu sayede işlem sırasında hastaya verilen boyanın vücuttan rahat atılması sağlanıyor. Bu nedenle hastaların hastaneden çıkıncaya kadar yaklaşık iki litre su içmesi sağlanıyor ve eve gittiklerinde bunu devam ettirmeleri isteniyor.
El bileğinden anjiyo sonrası dikkat edilmesi gerekenler neler?
Hasta kendisini çok zorlamamalı. Kol kullanabilir, yemek yenebilir ya da kahve, çay içilebilir. Sadece ağır herhangi bir şey kaldırmamaya özen gösterilmelidir. Kesi yapılan yer çok küçük bir delik olmasına rağmen buranın kısa sürede kapanması hedeflenir. Bugüne kadar kanama nedeniyle gelen hasta olmasa da bazen sargılar sıkı olduğunda, hasta da farkında olmadan kolunun üzerinde yattıysa morarma olabiliyor. Ancak pozisyonunu düzelttiğinde bu morarma datadan kalkıyor.
El bileğinden anjiyo sonrasında hasta cinsel hayata hemen dönülebilir mi?
Cinsel yaşantının normal seyrinde devam etmesi kasıktan yapılan anjiyoda güçtür. Ancak el bileğinden yapıldığında çok daha rahat hareket edilebiliyor. Hastaların ertesi gün normal cinsel yaşamlarına dönmeleri pek önerilmese de seks yapılmasında bir sakınca bulunmuyor.
Anjiyoda bir darlık çıkarsa insanlar cinsel yaşantısında neye dikkat etmeliler?
Eğer sonuç kritik darlıksa, hastaların cinsel hayatlarına dönmelerinden önce darlığının tedavi edilmesi gerekiyor. Mevcut damar hastalığından dolayı cinsellik zamanlaması, süresi, miktarı, sayısı düşünülmeli. Eğer kritik bir darlık çıktıysa darlık tedavi edilmeden cinsel ilişki çok önerilmiyor. Eğer kritik bir darlık yoksa ve normal anjiyo çıkarsa cinsel yaşam konusunda bir kısıtlama olmuyor.
El bileğinden anjiyo kimlere uygulanamaz?
Diyalize giren hastalara, herhangi bir kaza ya da yaralanma sonrasında kolunda travma olanlarda ve doğuşta el bilek atar damar anomalisi olanlarda el bileğinden anjiyo yapılamaz.
El bileğinden anjiyo birkaç defa yapılabilir mi?
Evet, yapılabilir. Böyle bir durumda işlem, bir önceki uygulamada kesilen yerin, yarım santim üstünden girilerek gerçekleştirilebilmektedir. Bir diğer yöntem olarak, işlemi karşı taraftaki bileğe uygulamak da mümkündür.
Kardiyoloji Uzmanı Prof. Dr. Cemil ZENCİR tarafından Aydın Adnan Menderes Üniversitesi Hastanesi Kardiyoloji Kliniğinde el bileğinden kalp atardamar anjiografisi ve ilaçlı stent / balon tedavisi başarıyla uygulanmaktadır.
“Sayfa içeriği sadece bilgilendirme amaçlıdır. Tanı ve tedavi için mutlaka doktorunuza başvurunuz.”
